Ukrayna Saldırılarının Ardından Türkiye Rus Petrolüne Sırtını Dönüyor

Ukrayna'nın Karadeniz terminallerine düzenlediği saldırılar ve sevkiyat aksamaları nedeniyle Türkiye, Rusya'dan petrol ithalatını düşürdü. Haziran'da 1,2 milyon ton olan alım Temmuz'da 900 bin tona gerilerken, Türkiye tedariki dengelemek amacıyla Brezilya ve Guyana gibi alternatif kaynaklara yöneldi.

LSEG nakliye verileri ve ticari kaynaklara göre Türkiye, Ukrayna'nın saldırıları sonrası Rusya'dan petrol alımını azalttı. Ukrayna ordusunun Rusya'nın Karadeniz terminallerine yönelik düzenlediği İHA saldırılarının ihracatı aksatmasının ardından Türkiye alımını düşürdü.

Sevkiyat verileri, kısıntının ağustos ayında da süreceğine işaret ediyor; bunun başlıca nedeni sevkiyatlardaki aksamalar ve gemi güvenliği.

Saldırılar ticareti gölgeledi

Ukrayna'nın temmuz ayında Rusya'nın Karadeniz terminaline yönelik saldırılarını yoğunlaştırması, Hazar Boru Hattı Konsorsiyumu (CPC) terminalindeki ihracatın bir hafta süreyle durmasına ve Novorossiysk Limanı'ndaki yüklemelerin düzensizleşmesine neden oldu. Yaşanan aksamalar sonucu CPC petrol yüklemeleri temmuz ayında beşte bir oranında geriledi.

Türkiye, Karadeniz'de kendi karasularına yakın noktalarda Rusya bağlantılı tankerlerin hedef alınmasını eleştirerek bu durumun kaygı verici olduğunu, seyrüsefer güvenliğini ve bölgedeki ticareti olumsuz etkilediğini belirtti.

Rus petrolü alımları daraldı

CPC Blend, Kazak KEBCO ve Urals ham petrollerinin en önemli alıcıları arasında yer alan Türkiye, haziran ayında Rus limanlarından 1,2 milyon ton petrol ithal ederken bu miktar temmuzda yaklaşık 900 bin tona indi. Karadeniz limanlarından yapılan sevkiyat ise haziranda 600 bin ton seviyesindeyken temmuzda 300 bin tonun biraz üzerine geriledi.

LSEG verileri, ağustos ayında Türkiye'nin Rusya'nın Karadeniz limanlarından yaklaşık 200 bin ton petrol almasının beklendiğini gösterdi. Sevkiyatın Kazak KEBCO petrolü taşıyan iki tankerle gerçekleştirilmesi öngörülürken, henüz CPC Blend veya Urals yüklemesi planlanmadığı aktarıldı. Karadeniz'deki krizin etkilerini dengelemek isteyen Türkiye'nin tedarik kaynaklarını çeşitlendirdiği, ağustosta az miktarda Brezilya ve Guyana'dan da petrol ithal edeceği kaydedildi.

ABD araya girdi

Küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 1,8'ini Kazakistan'dan Rusya'nın Karadeniz kıyısına taşıyan CPC boru hattındaki yüklemeler geçen ayın ortasından bu yana kesintiye uğruyor. Bu aksamalar, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik savaşıyla bağlantılı tedarik kesintilerine ek bir yük getirdi.

Financial Times'ın Ukraynalı yetkililere dayandırdığı habere göre Ukrayna, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in talebinin ardından Rusya'nın Karadeniz'deki CPC terminalini kullanan Rus dışı petrol tankerlerine yönelik İHA saldırılarını durdurdu. Saldırıların durmasıyla Rusya ile petrol ticaretinin eski haline gelip gelmeyeceği ise belirsizliğini koruyor.